---
title: เกษตรทฤษฎีใหม่(2/8): หลักการออกแบบพื้นที่ด้วยภูมิสังคม พี่บุ๋ม 21_2
subtitle: 
date: วันอังคารที่ 25 พฤษภาคม 2564  เวลา 12.50 น.
---

								(ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล)
หลุมขนมครกมันก็คือเกษตรทฤษฎีใหม่พระองค์ท่านนี่ถ้าจะให้ผมนิยามนี้เรามาใช้คำให้มันเป็นภาษาชาวบ้านเท่านั้นเอง
1 ห้อง 2 นาโมเดลนี้ก็ถือว่าเป็นหนึ่งในพื้นที่ลุ่มน้ำมันก็เปรียบเสมือนขนมครกถาด 1 ถาดถ้าไม่มีหลุมเลยมันก็จะเป็นถาดเรียบๆที่น้ำหลากมาก็ไหลผ่านหมดการทำหลุมขนมครกก็คือ
โคกหนองนาเป็นหลุมเนี่ยอยู่ในฐานะหน้าให้เป็นจุดให้เต็มที่เพื่อให้แทนที่น้ำตาจะไหลผ่านทั้งหมดที่เดียวนะมันจะได้ขังอยู่ในหลุมขนมครกเพราะว่าน้ำฝนที่ตกมาเนี่ยแทนที่มันจะทะลักล้นมาไม่ให้เกิดน้ำท่วมแบบนี้มันโดนเก็บไว้ก่อนและอย่างเช่นที่นั่นถ้าเราไปทำอย่างนี้ทุกคู่เขาที่มันกำลังหัวโล้นอยู่ไปทำทั้งระบบเก็บน้ำบนภูเขามีปลูกป่าเพิ่มเพื่อจะเก็บในดินใช่ไหมครับเก็บของบนเขาทำนาบนเขาที่มันเป็นนาขั้นบันได
มันก็จะชะลอน้ำไม่ให้ไหลลงมาเพราะว่าเราลงน้ำที่ฝนตกน้ำจากน้ำฝนเนี่ยเวลาตกมานี่มันจะโดนชะลออยู่ในพื้นที่ก่อนไม่ใช่ตกปุ๊บหลักดิ่งมาเลย
ทำไมเด็กลงมารวมกันหมดมันก็จะกลายเป็นน้ำตาแต่ถ้าอย่างนี้มันจะเป็นหลุมขนมครกมีมาช่วยชะลอน้ำท่วมแล้วมันก็ยังมีน้ำเก็บอยู่ในที่ดินแล้วใช้ต่อได้ทั้งปีได้เพราะหลักการออกแบบของเราคือเราคำนวณว่ายน้ำที่จะต้องใช้ใน 1 ปีนี่มันใช้น้ำอยู่กี่ลูกบาศก์เมตรแล้วเราต้องเก็บน้ำให้ได้พอใช้ใน 1 ปีโดยที่ไม่ต้องพึ่งตนเองในเรื่องนั้นให้ได้ 100% หรือ 120% ที่ชาวบ้านเขามีหนอง
หลักสำคัญที่สุดในการออกแบบพื้นที่จริงๆอย่ารอใช้คำว่า
การออกแบบเชิงภูมิศาสตร์
สังคมไทยคำว่าภูมิศาสตร์สังคมนี่
ที่ในหลวงท่านพระราชทานและคำนี้เป็นคำที่ทางมหาวิทยาลัยแม่โจ้เอาคำนี้ไปเปิดเป็นหลักสูตร
ชื่อว่าดอกสูบกัญชา
ภูมินทร์สังคมอย่างยั่งยืนคนนี้ได้ป่ะเรียนภาคทฤษฎีมาจากหลักสูตรนี้นะครับ
ผอ. โรงเรียนพระปิยะเราก็จะเชื่อมโยงความใจของสิ่งพระองค์ท่านทรงคิดและปรัชญาพระองค์ท่านว่าพระองค์ท่านอยากทำอย่างไร
สำคัญจริงๆนี่ปัจจัยก็คือเรื่องของคำว่าภูมิศาสตร์สังคมนะครับภูมิศาสตร์กายภาพสภาพดินน้ำลมไฟนะครับ
สังคมคือวัฒนธรรมความเชื่อภูมิปัญญาดั้งเดิมที่อยู่ในพื้นที่นั้น
เพราะปัจจัย 2 ตัวนั้นเป็นปัจจัยสำคัญในการออกแบบจริงๆนะสังคมสำคัญกว่าภูมิภาคต้องออกแบบตามคนที่อยู่
เหมือนอย่างถ้าทรัพย์สถาปนิกที่เราใช้ก็คือปลูกเรือนตามใจผู้อยู่นี่ละนะครับผมเคยออกแบบพื้นที่ 1 แถวลำปางนะครับ
เป็นภูเขาด้านเดียวกันแต่ว่าคนที่อยู่นี่เป็นคนเผ่ากะเหรี่ยงกับเผ่าอาข่า
คนละชนเผ่าเพราะฉะนั้นการออกแบบนี้ก็จะใช้คนละแบบเพราะว่าวัฒนธรรมการกินอยู่ไม่เหมือนกัน
พืชผักที่เขาปลูกก็ไม่เหมือนกันเพราะฉะนั้นความต้องการน้ำแต่ละชนิดก็จะไม่เหมือนกันเพราะฉะนั้นภูมิประเทศเหมือนกันแต่ถ้าสังคมแบ่งปันการออกแบบก็จะเปลี่ยนไปทันทีเพราะฉะนั้นสังคมจะมาก่อนพรุ่งนี้
พรุ่งนี้จะเป็นบรรทัดฐานที่ง่ายๆคือหลักของภูมิภาคนี้จะใช้หลักเดียวกันทั้งประเทศเช่นปริมาณน้ำฝนในพื้นที่แต่ละคนที่มันตกต่างกันเท่าไรก็เอาปริมาณน้ำฝนนั้นมาคำนวณทิศทางลมของพื้นที่ส่วนใหญ่ในประเทศไทยเนี่ยลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้จะอยู่นะครับแต่ถ้าพื้นที่ที่เป็นเพราะเขาอาจจะต้องไปดูว่าลงมาจากร่องเขาในทิศทางแดดช่วงหน้าหนาวตะวันอ้อมใต้ทิศทางแดดอย่างไรอะไรอย่างนี้แหละก็คือความร้อนการวางผังอะไรก็ตามต้องคิดถึงเรื่องพวกนี้หมดเลย
การออกแบบหลุมขนมครกหรือก็คือโคกหนองนาในพื้นที่ของเราจะต้องคำนึงถึงตัวแปรสำคัญนั่นคือดินน้ำลมและ
ไปและคน
ลักษณะของอุ้มน้ำของดินที่ต่างกันมีผลต่อการออกแบบพื้นที่
เพราะจะต้องมีการวางแผนเพื่อขุดน้องน้ำและสิ่งสำคัญอีกอย่างหนึ่งคือการปรับปรุงดินโดยใช้หลักการฟื้นฟู
รักษาความสมบูรณ์ของหน้าดินโดยการห่มดินด้วยฟาง
หมาย
หญ้า
เราใช้ปุ๋ยอินทรีย์ให้เหมาะสมกับคุณลักษณะของดินจะช่วยแก้ปัญหาดินได้
มองให้เห็นคุณค่าของเราคนที่ตกมาด้วยกันเก็บไว้ให้ได้มากที่สุด
การขุดร่องน้ำดูทางไหลของน้ำเข้าและออกจากพื้นที่เป็นส่วนสำคัญส่วนหนึ่ง
หากวางตำแหน่งของน้ำในทิศทางที่ให้ลมร้อนพัดผ่านก็จะทำให้บ้านเย็นขึ้น
คุณน้องต้องขุดให้คดเคี้ยวให้มีระดับความสูงในหนองน้ำไม่เท่ากันและปลูกพืชน้ำเพื่อให้พระอาศัยและวางไข่ได้รวมทั้งทำแซนวิชปลาคือการนำหญ้าและฟางสลับกับปุ๋ยหมักไว้ที่ต้นน้ำเพื่อสร้างแพลงก์ตอนเพิ่มอาหารให้กับสนามนั่นเอง
ลมจะหอบทั้งร้อนและฝนเข้ามาในพื้นที่ต้องรู้ว่าลมพัดเข้ามาทางไหนตามปกติแล้วลงทุนจะพัดมาทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ส่วนลมหนาวจะพัง
มาทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือดังนั้นจึงควรวางตำแหน่งบ้านและลานตากข้าวให้ไม่ขวางทิศทางลงหนาว
การออกแบบบ้านก็ควรให้มีช่วงลงก่อนรับกับทิศทางลมที่พัดมาในแต่ละฤดูกาล
เพื่อทำให้บ้านเย็นและลดการใช้พลังงานได้
ไปก็คือแสงจากดวงอาทิตย์ซึ่งก่อให้เกิดความร้อนไปด้วยเราจะต้องสำรวจทิศทางขึ้นและตกของดวงอาทิตย์
รวยควรสังเกตหลายครั้งในทุกฤดูเพราะในแต่ละฤดูมีทิศทางและช่วงเวลาที่ไม่เหมือนกัน
หัวใจสำคัญของการออกแบบก็คือความต้องการของคน
คุณคิดอย่างไรคนอยู่อย่างไรออกแบบให้เหมาะสมกับการดำรงชีวิตของผู้อยู่ที่นั่นจึงจะเรียกว่าดีที่สุด
ดินจากการขุดหนองให้นำมาถมทำโคก
ข้อควรอยู่ทางทิศตะวันตกบนโคกให้ปลูกป่า 3 อย่าง
ประโยชน์ 4 อย่างนั้นคือปลูกไม้ใช้สอยไม้กินได้และไม้เศรษฐกิจซึ่งให้ประโยชน์เป็นความพอกินพอใช้พออยู่และรักษาระบบนิเวศต้นไม้ที่ปลูกวันนี้ 5 ระดับคือ
ให้สูงไม้ criteria เรี่ยดินและพืชหัวเมื่อต้นไม้สูงก็จะบดบังแสงอาทิตย์ช่วงบ่ายทำให้บ้านเย็นทั้งกลางวันและกลางคืน
อาจารย์ยักษ์จะสอนเสมอว่าทำนาให้ได้ 2 อย่างในการทำงานของเราของเราก็เหมือนกันเวลาเอาแบบเราก็ต้องคิดให้เขาทำได้ 3 อย่างเหมือนกัน 1 ทำงานต้องได้งานโครงหน้าเวลาทำงานเราก็ต้องได้แบบของโคกหนองนา
2 ทำงานต้องได้เพื่อนได้เพื่อนมาช่วยกันทำงาน
3 เป็นเรื่องที่เป็นเรื่องใหญ่และคนมักจะลืมกันไปคือทำงานต้องได้พัฒนาตนเองทั้งจิตใจและก็กำลังกายทั้งสุขภาพเพราะฉะนั้นหลักในการออกแบบโคกหนองนาจะเน้นในเรื่องของแบรนด์อย่างไร
ทำ 3 อย่างนี้ภาษาอังกฤษประจำนี้จะเป็นตัวที่ทำให้งานนั้นสำเร็จสำเร็จและมันยั่งยืนต่อไปแล้ว
เขาก็จะมีความทุกข์ใจนี่ครับคือหลักในการออกแบบ